HABER ARA

Gelişmiş Arama

EN ÇOK OKUNANLAR

SON YORUMLANANLAR

Manşet haberler

Google

18 Punto 16 Punto 14 Punto 12 Punto Anasayfa » TÜRK TARİHİ

ANTALYA`NIN YERLİSİ HRİSTİYAN TÜRKLER. NASIL YUNANİSTAN İLE MÜBADELE YAPILDI.??

08 Temmuz 2010, 18:49 EDİTÖR

Yeni kurulan Türk devletinin adı TÜRKİYE idi. Laiklik temelinde inşa edildi. Ama ABD istedi HRİSTİYAN TÜRKLERİ mübadele ettik!!!

Bugünlerde İstanbul’daki başpapaz kendi uydurduğu “geleneksel bahar ayinine” katılmak üzere Anadolu’da dolaşmaya başlayınca, ona Hristiyan Türkler ile yanıtı vermek istedim.

Hemen hatırıma, geçen aylarda az bilinen gerçek tarihimize ilişkin, TUBİTAK-BIDEP Ortaöğretim Öğrencileri Bilimsel Proje yarışmasına Antalya’daki bir özel okulun “Antalya’daki Hristiyan Türkler ve Mübadele” konulu bir proje ile katılması geldi.

Rehber öğretmen ile birlikte iki öğrencinin hazırladığı proje Akdeniz bölge ikincisi olurken, konu seçiminde ki amacın Antalya’da “Karamanos” olarak bilinen Hristiyan Türklerin varlığı ve Lozan Barış Antlaşması kapsamında mübadeleleri ile ilgili nasıl tarihi bir hata yapıldığını göstermek olarak açıklandı. Proje Akdeniz Üniversitesi kampusünde sergilendi, anlatım yapılan ziyaretçilerin çoğu üniversite öğrencisi ve akademisyenlerden oluştu. İki öğrenci sergi sırasında ziyaretçi tepkilerini tek tek yazdı. Çıkan sonuç, “yeni öğrendik, ilk kez duyduk” olduk. O proje, Türk tarihinde özenle gizlenen ve Kurtuluş Savaşı yıllarında en fazla haksızlığa uğrayan Hristiyan Türklerin varlığını göstermekti.

Ben de onun için bu projeyi yeri gelmişken paylaşmak istedim;

Kurtuluş Savaşı sonrası yaşanan acılardan biri, yüzyıllardır yaşadıkları yerlerden zorunlu olarak göçe tabii tutulan insanlar oldu… Savaşın nedenleri konusunda bir çok bilgi ve belge olmasına rağmen, ne yazık ki Küçük Asya olarak adlandırılan Türkiye’den giden yaklaşık 1.5 milyon ve Yunanistan’ı terk etmek zorunda kalan 463.534 kişinin neden mübadele edildiğine ilişkin yeterli araştırma yapılmadı. Lozan’da mübadele fikrinin ortaya çıkışına ilişkin bilinen en eski belge, ABD Hükümeti’nin Lozan Konferansına katılan itilaf Devletleri Hükümetlerine gönderdiği 30 Ekim 1922 tarihli muhtıradır. Söz konusu muhtıranın 5. maddesinde; “Problemin en olumlu çözümü, Küçük Asya ile Yunanistan’daki Hristiyan ve Müslüman azınlıkların mübadelesi olabilecektir^”(1), cümlesi yer almaktadır.

Anadolu tarihinde Roma, Doğu Roma ve Osmanlı gibi İmparatorlukların hüküm sürdüğü dönemlerde millet esasına göre değil, din inançlara göre bir ayrım yapıldığından dolayı VI. yüzyıldan itibaren varlığı bilinen Hristiyan Türklerden yeteri kadar bahsedilmemiştir. Çünkü, aynı ayırım Lozan Barış Antlaşması için masaya oturulduğunda da Yunanlıların “bir kelime dahi öğretemedik”⁽²⁾ itirafında bulundukları, halk arasında Rum zannedilen Hristiyan Türklerin mübadelesinde de yaşanmıştır…

“Karamanos” veya Karamanlılar, “Hun kabile birlikleri içinde önemli bir yeri olan ve sonradan Oğuz boy birliğine Akkoyunlu ve Karakoyunlu adları ile giren eski Türk kavimi olarak”⁽³⁾ bilinmektedir… İşte bu Oğuz boy birliğinden gelen Hristiyan Türklerin ilk zamanlar Trabzon havalisi ile Çoruh ve Yukarı Fırat bölgelerinde yaşadıkları VI. yüzyılın ortalarında tarihi kayıtlara geçerken, Antalya bölgesinde ki varlıkları ise ancak XVI. yüzyılda seyahatname kaleme alan gezginler tarafından yazılmaya başlanmıştır…

Osmanlı Devleti döneminde bir eyalet durumunda olan ve Karaman tabir edilen bölge bugünkü Konya, Karaman, Aksaray, Akşehir Niğde, Nevşehir, İçel, Ereğli, Ermenek, Antalya ve Muğla illerine kadar uzanmaktaydı. Fakat Hristiyan Ortodoks Türklerin zamanla Anadolu’nun başka bölgelerine de yaşadıkları tespit edilmiştir. İstanbul’a 25 Ağustos 1553 tarihinde geldiği bilinen Alman gezgin Hans Dernschwamm, Anadolu’da yaşayan Hristiyan Ortodokslardan bahsederken, “İstanbul, Kırım, Besarabya, Karadeniz kıyıları ve Balkanlarda adlarına Karamanos denildiğini ve Türkçe konuştuklarını”⁽⁴⁾ yazmıştır.

Evliya Çelebi ise Batı Anadolu’dan geçerek Hicaz ve Mısır’a kadar uzanan yolculuğu sırasında (1671-1672) Antalya ve Alanya’da gördüğü Hristiyanların, “asla Urumca bilmediklerine ve batıl Türk lisanı üzerine kelimat ettiklerine tanıklık”⁽⁵⁾ eder.

Ünlü Fransız gezgin Charles Texier de, Antalya ve bölgesine yaptığı seyahat sırasında, bugünkü Antalya-Kaleiçi’nde yaşayan Ortodoks Hristiyanların Türkçe konuştuklarını belirtir… Buna rağmen, XIX. Yüzyılın sonlarına kadar bir tek kelime Rumca bilmeden gelen Türk Ortodokslarına karşı Fener Rum Kilisesi öncülüğünde Yunanlılaştırma siyaseti güdülecektir. Bu amaçla yüzyılın sonlarına doğru Antalya’da varlığı bilinen Ortodoks Hristiyanlara, Rumca öğretmek üzere gelen Nikolaidis adlı bir Yunanlı; “onların bir kelime bile Rumca bilmediklerini”⁽⁶⁾ itiraf eder… Diğer yanda Türkiye’ye 1872 yılında geldiği bilinen E. J. Davis isimli diğer bir gezgin de Antalya’da yaşayan Hristiyan Ortodoksların, “Yunan okullarına gitmeyi Ortodoksluk dinlerine zarar vereceği için kabul”⁽⁷⁾ etmediklerini de yazmıştır!..

Günümüzde Suna-İnan KIRAÇ Vakfı bünyesinde kurulan Akdeniz Medeniyetleri Müzesi olarak kullanılan Aya Yorgi Kilisesi’nin (Agios Georgios )- hangi dönem yapıldığı bilinmese de - kilisenin ana giriş kapısı üstünde, Grek alfabesi ile Türkçe yazılan kitabede yapının 1863 yılında Karamanlı Türk Ortodokslar tarafından onarım gördüğü yazılıdır…

Tarihi tespitlerden de anlaşılacağı üzere, Antalya ve bölgesinde Türk Ortodoks Hristiyanlar yaşamıştır. Lozan’da 22 Kasım 1922’de başlayan görüşmelerin ardından 48 gün sonra (30 Ocak 1923), Karamanlı olarak da bilinen Türk Hristiyanların mübadeleye tabii tutulacakları kararı alınırken, henüz Lozan Barış Antlaşması imzalanmadan çok önce, 1 Mayıs 1923 tarihinde zorunlu mübadele uygulanmaya başlayacaktır!..

Halbuki karardan önceki tarihi olan 28 Ocak 1923 tarihinde Türk Ortodoks Patriği Papa Eftim’in yardımcısı olan İstimat Zihni ÖZDAMAR’ ın Anadolu’da çıkan Ortodoksluk Sadası Gazetesi’nde “Biz Türk Ortodoks olarak henüz Lozan Konferansı toplanmadan önce, Fener’in siyasetine isyan ederek, yalnızca din işleriyle meşgul olan müstakil kilisemizi teşkil ettik. Biz Türk Ortodokslar ırken, lisanen, adeten, Türküz. Irkları Türk olamayan ve yalnız Türk tabiiyetinde bulunan diğer Rumlarla kıyas edilemeyiz…”⁽⁸⁾ yazısı vardır.

Türk Hristiyanlar, Fener Rum Kilisesi aracılığı ile Anadolu’nun Yunanlılaştırılmasına karşı dururken, Kayseri Zincidere Manastırında 21 Eylül 1922 tarihinde kongre reisi adına konuşma yapan Antalyalı dava vekili ve aynı zamanda Ortodoksluk Sadası isimli gazetenin yazı işleri müdürü olan Çeneoğlu Filip Efendi, “katı-ı alaka ve fekk-i irtibat eylediğimiz ve siyasetine kemal-i nefret ve şiddet iştirak etmediğimiz ve iğfalatının bizlere şümulü olmayacağını bütün aleme ilan”⁽⁹⁾ etmiştir.

Hristiyan Türkler, Yunan işgalinin Ege’yi aşıp daha iç kesimlere kadar uzanmasına, “Anadolu’nun öz evladı ve Türk oldukları” bilinci ile engel olmaya çalışmışlar, Anadolu’daki uyanışa ve Kurtuluş Savaşına verdikleri desteği, yayınladıkları bildiriler ile sürdürmüşlerdir. Batıya ulaşan haberlerde sıkça yer alan, “Anadolu’da Hristiyan halka zulüm ediyorlar” propagandasına karşı, bu yalanın İstanbul’daki kilise tarafından ortaya atıldığı gerçeğini sürekli dile getirmişlerdir. İstanbul’daki kilise, hükümetin ve işgal güçlerinin tüm desteğini almasına rağmen, Türk Ortodoksları Kayseri’de Bağımsız Türk Ortodoks Kilisesini kurarak, “bundan sonra Fener Kilisesinin kendilerini temsil etmediğini” açıklayarak hiç kuşkusuz Anadolu’nun Yunanlılaştırılması ile ilgili yapılan planlara da engel olmuştur.

Antalya, Selçuklu ve Beylikler döneminde farklı inançların kendi mahallerinde oturduğu örnek bir yerleşim yeri olarak tarihi kayıtlara geçmiştir… İşte bu ilde Türk Ortodoks Hristiyanlar adına hareket eden metropolit Meletyos ve dava vekili Çeneoğlu Filip Efendi’nin tüm çabaları da yeterli olmamıştır. Yunan bayraklı Andros/Andreas gemisine gözyaşları dökerek bindiklerinde, yüzyıllardır yaşadıkları anayurtlarına geri dönmek umutları hala vardır. Fakat 24 Temmuz 1923 yılında kabul edilen Lozan Barış Antlaşması ile bu umutlarını tamamen kaybetmişlerdir.

Yunanistan’dan ise 1924 Ağustos’u itibariyle Selanik limanı çıkışlı, “Antalya iskelesine Altay vapuru ile 996 kişi”⁽¹⁰⁾ gelmiştir. Ve bu sayı 1933 yılına kadar, “1087 aile toplam 4015 kişi” olarak kayıtlara geçmiştir.. Gidenlerin ise kaç kişi olduklarına ilişkin kesin bir rakama ulaşılamamıştır.

Aradan geçen zaman içerisinde yazılan anılarda, Türk Hristiyanların Yunanistan’a örf ve adetlerini, yemeklerini götürdüklerini ve hatta Türkçe konuşmaya devam ettikleri, adlarının ise “Turko Sporo” (Türk Tohumu) olduğunu öğrendik…

Mübadele sonrası Mustafa Kemal ATATÜRK’ün Bağımsız Türk Ortodoks Patriği Papa Eftim için söylediği “Milli Mücadele’de bize bir ordu kadar yardım etti”⁽¹¹⁾ sözünü ise ne yazık ki bugün unuttuk!..

Proje bu satırlarla bitti. Hazırlanışındaki yöntem ise;

Okuduğumuz KİN KAPISI adlı kitap bu konuda merak uyandırmış ve çalışmamızın ilk basamağını teşkil etmiştir.

Adı “Karamanos” olarak da bilinen Ortodoks Hristiyan Türklerin kim oldukları ile yoğunluklu olarak hangi bölgelerde yaşadıkları araştırılmıştır.

Konu ile ilgili Akademik çalışmalar araştırılmış, ancak Antalya’da Hristiyan Türkler ve mübadele ile ilgili bir çalışma olmadığı tespit edilmiştir.

Çalışmalarımızı doğrulayan ise Yunanistan’da bulunan ve mübadiller ile ilgili araştırma yapan Küçük Asya İncelemeleri Merkezi’nin internet sitesinden elde ettiğimiz bilgiler olmuştur.

Antalya-Kaleiçi’nde bulunan Akdeniz Medeniyetler Müzesi’nde yaptığımız araştırmalarda elde ettiğimiz görsel dokümanlar çalışmamıza kaynak oluşturmuştur.

Sonuçlar ve tartışma: ;

Yapılan tarihi araştırma sonucunda günümüzde varlıkları nerdeyse bilinmeyen Hristiyan Türklerin, Türkiye Cumhuriyeti Devletinin kuruluş yıllarındaki katkıları ortaya çıkartılmaya çalışılmıştır.

Yunan kaynaklarından edindiğimiz bilgiler göre “Karamanlıca yazılmış kitaplar, yani Yunan alfabesiyle Türk dilinde yazılan kitaplar, Anadolu'nun ana dili Türkçe olan Ortodoks sakinleri tarafından Venedik, İzmir ve İstanbul'un büyük basımevlerinde basılarak yayınlanmıştır eserler bugün Yunan ve yabancı araştırmacılar tarafından büyük ilgiyle”⁽¹²⁾ incelendiği anlaşılmaktadır. Geçte olsa sıra Türkiye’deki tarih araştırmacılarına gelmiştir.

Yine aynı kaynağa göre, “Küçük Asya İncelemeleri Merkezi 1950 yılından bu yana ana dili Türkçe olan Ortodoks nüfusun yayınlarına özel ilgi göstermiş olup Karamanlıca yazılan bu eserlerin katalogunu düzenlemek görevini üstlenmiştir.”⁽¹³⁾ Bugün için anılan merkezde Karamanlıca yazılmış “320 adet”⁽¹⁴⁾ kitap bulunmaktadır…

Edinilen bu bilgiler ışığında, Hristiyan Türklerin mübadelesinin yanlışlığına dikkat çekilerek, geçte olsa yeni kurulan Türk Devleti’nin laik ve ulus devleti temellerinde yükselirken, bu değerlerle çelişen hatanın tartışılması istenmiştir…

O zaman iki öğrencinin isteğini yerine getirelim ve hemen sorgulayarak tartışmaya başlayalım.

- Yeni kurulan Türk devletini laiklik temelinde inşa ederken, neden HRİSTİYAN TÜRKLERİ mübadele edildi?

- ABD istedi.

- Şimdi de Anadolu’da TÜRKLER olmadan ayin yapıyorlar. Özetle anlayacağınız, mübadelenin amacı yani HRİSTİYAN TÜRKLERİN tasfiyesi, Gregoryan Türk Ortodoks Ermenilerin sözde tehciri gibiydi. Diğerleri bahaneydi. HRİSTİYAN TÜRKLER Kurtuluş Savaşına destek verdi, Cumhuriyet’e taraf oldu ve karşılığında öz yurtları olan Türkiye’yi terk ettirdiler. HRİSTİYAN TÜRKLER bugün yeniden var edilmek istenen YENİ ROMA planlarına o zaman karşı durdular.

Dün olanlar ile bugünü görmek istiyorsanız, oyunu sahneye koyan kim, başrolde ve diğer rollerde kim oynuyor ona bakın, bu arada umarım, Papa Eftim’in torunu sevgili dostum Sevgi ERENEROL’un, neden tutuklandığını daha iyi anlamışınızdır!.. 28 Haziran 2010

Saygılarımla

Muammer KARABULUT

(1) GÜRÜN Kamuran (1986), Savaşan Dünya ve Türkiye, Bilgi Yayınları, İSTANBUL. s. 407

(2) ŞAHİN Süreyya (1980), Fener Patrikhanesi ve Türkiye, İstanbul. s. 413

(3) BAYAT Fuzuli (2005), Türk Boy Adları Etimolojisi, 3 Ok Yayınları, Ankara. s. 97

(4) KARABULUT Muammer (2007), Kin Kapısı, Togan Yayıncılık, İstanbul.s.76

(5) Çelebi EVLİYA, Seyahatnamesi, Onüçüncü kitap, Memet Zılli oğlu Türkçeleştiren: Zumuri DANIŞMAN (AKMED Kütüpanesi)

(6) ŞAHİN Süreyya (1980), Fener Patrikhanesi ve Türkiye, İstanbul. s. 413

(7) DAVIS. E. J. (2006), Anadolu-Anatolica, Çev.: Funda YILMAZ, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul. s. 114

(8) ÖZKAN Salih (2003), Kayseri’de Türk Ortodoks Kilise Kongresinin Toplanması ve Anadolu’da Ortodokluk Sadası Gazetesi, Erciyes Üniversitesi Kayseri ve Yöresi, Tarih Araştırmaları Merkezi Yayın No: 5, Kayseri. s. 65

(9) ÖZKAN Salih (2003), Kayseri’de Türk Ortodoks Kilise Kongresinin Toplanması ve Anadolu’da Ortodokluk Sadası Gazetesi, Erciyes Üniversitesi Kayseri ve Yöresi, Tarih Araştırmaları Merkezi Yayın No: 5, Kayseri. s. 38

(10) TEKİNSOY Yunuz Emra (2007). Türk Rum Nüfus Mübadelesi ve Konya, T.C. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Atatürk İlkeleri ve İnkilap Tarihi Anabilim Dalı, (Yüksek Lisans Tezi) Konya. S. 59

(11) ERDAL İbrahim (2005), Türk Basınına Göre; Ortodoks Türklerin Milli Mücadeledeki Tutumu, Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi Mayıs-Kasım 2005, s. 334

(12) www.kms.org.gr, Yunanistan Küçük Asya İncelemeleri Merkezi.

(13) www.kms.org.gr, Yunanistan Küçük Asya İncelemeleri Merkezi.

(14) www.kms.org.gr, Yunanistan Küçük Asya İncelemeleri Merkezi.

KAYNAKLAR:

· ANZERLİOĞLU Yonca (2003), Karamanlı Ortadoks Türkler, Phoenix Yayınevi, Ankara.

· Battuta İbni, Seyahatnamesi, (AKMED Kütüpanesi)

· BAYAT Fuzuli (2005), Türk Boy Adları Etimolojisi, 3 Ok Yayınları, Ankara.

· BAYKURT Cami (1932), Osmanlı Ülkesinde Hristiyan Türkler, Sanayiinefise Matbaası, İkinci Tabı.

· Çelebi EVLİYA, Seyahatnamesi, Onüçüncü kitap, Memet Zılli oğlu Türkçeleştiren: Zumuri DANIŞMAN (AKMED Kütüpanesi)

· DAVIS. E. J. (2006), Anadolu-Anatolica, Çev.: Funda YILMAZ, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul.

· Dernschwamm Hans (1987), İstanbul ve Anadolu’ya Seyahat Günlüğü, Çev.: Yaşar ÖNEN, Tarih / İstanbul; Kültür Bakanlığı Yayınları.

· ERSÖZ Mehmet (1983), Hristiyan Türkler, Ankara.

· GÜRÜN Kamuran (1986), Savaşan Dünya ve Türkiye, Bilgi Yayınları, İSTANBUL.

· KARABULUT Muammer (2007), Kin Kapısı, Togan Yayıncılık, İstanbul.

· www.kms.org.gr, Yunanistan Küçük Asya İncelemeleri Merkezi.

· KİRACI Mehmet (2006), Cumhuriyet Döneminin ilk Göçü: Türk-Yunan Nüfus Mübadelesi, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü EDİRNE,

· ÖZKAN Salih (2003), Kayseri’de Türk Ortodoks Kilise Kongresinin Toplanması ve Anadolu’da Ortodokluk Sadası Gazetesi, Erciyes Üniversitesi Kayseri ve Yöresi, Tarih Araştırmaları Merkezi Yayın No: 5, Kayseri.

· PETRONOTİS Argis P. P. (2004), Hacıustalar Akdağmadeni’nden Aridea’ya Bir Mübadele Öyküsü, Çev.: İro KAPLANGI, Kitap Yayınevi, İstanbul.

· ŞAHİN Süreyya (1980), Fener Patrikhanesi ve Türkiye, İstanbul.

· TEKİNSOY Yunuz Emra (2007). Türk Rum Nüfus Mübadelesi ve Konya, T.C. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Atatürk İlkeleri ve İnkilap Tarihi Anabilim Dalı, (Yüksek Lisans Tezi) Konya.

kaynak: kontraergenekon.blokspot.com

Bu haber 3809 defa okunmuştur.